Ngành công nghiệp quốc phòng châu Âu vừa đánh dấu một cột mốc lịch sử với việc chính phủ Đức chính thức phê duyệt chương trình cung cấp quy mô lớn các phương tiện không người lái mặt đất (UGV) cho Ukraine. Thông qua việc thành lập một liên doanh công nghệ mới, Berlin dự kiến sẽ chuyển giao 2.000 robot đa nhiệm TerMIT trong vòng 12 tháng tới. Động thái này không chỉ cung cấp giải pháp hỗ trợ hậu cần và tác chiến trực tiếp trên thực địa mà còn thiết lập một mô hình mẫu mực về việc kết hợp kinh nghiệm vận hành thực tế với năng lực sản xuất công nghiệp quy mô lớn của phương Tây.
Liên doanh công nghệ và bản hợp đồng kỷ lục tại châu Âu Sự kiện này bắt nguồn từ một thỏa thuận chiến lược vừa được công bố vào ngày 19/6 giữa công ty công nghệ quốc phòng Quantum Systems (có trụ sở tại Munich, Đức) và nhà sản xuất thiết bị tự hành Tencore của Ukraine. Hai bên đã thống nhất thành lập một liên doanh mang tên Quantum Tencore Industries (QTI). Ngay sau khi thành lập, QTI đã nhận được bản hợp đồng đầu tiên với quy mô chưa từng có: cung cấp 2.000 robot mặt đất không người lái TerMIT cho lực lượng vũ trang Ukraine.
Điểm đáng chú ý của chương trình này là toàn bộ nguồn tài chính đều được Bộ Quốc phòng Cộng hòa Liên bang Đức đài thọ. Theo các chuyên gia theo dõi ngành công nghiệp quốc phòng, đây là thương vụ mua sắm thiết bị không người lái mặt đất lớn nhất từng được ghi nhận trong lịch sử châu Âu, vượt xa mọi quy mô đặt hàng trước đây của các quốc gia thành viên thuộc Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO). Việc hoàn thành khối lượng sản phẩm khổng lồ này trong vòng một năm được xem là một bài kiểm tra năng lực quan trọng đối với dây chuyền sản xuất của châu Âu trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang có nhiều biến động.
TerMIT: Nền tảng tự hành định hình từ thực tiễn thực địa Khác với nhiều chương trình nghiên cứu khí tài được phát triển hoàn toàn trong các phòng thí nghiệm khép kín, robot TerMIT là kết quả của một quá trình tinh chỉnh khắc nghiệt ngay tại môi trường thực địa. Đây là nền tảng phương tiện không người lái sử dụng hệ thống di chuyển bằng bánh xích, được các kỹ sư thiết kế để đáp ứng các nhu cầu đa dạng dưới áp lực cường độ cao.
Một trong những ưu điểm kỹ thuật cốt lõi của TerMIT là việc nó được thiết kế theo mô hình “nền tảng được định nghĩa bằng phần mềm” (software-defined platform). Điều này mang lại sự linh hoạt tối đa trong quá trình vận hành, cho phép các kỹ sư mở rộng hoặc thay đổi các chức năng của thiết bị thông qua các bản cập nhật phần mềm từ xa mà không cần phải can thiệp hay thay đổi cấu trúc phần cứng vật lý. Nhờ tính năng này, cùng một khung gầm cơ sở có thể dễ dàng chuyển đổi vai trò linh hoạt: từ việc thồ hàng, vận chuyển đạn dược, sơ tán y tế cho người bị thương, cho đến việc mang vác các thiết bị chuyên dụng hỗ trợ các chiến dịch tuyến đầu.
Theo các số liệu do Tencore công bố, thiết kế này đã chứng minh được tính hiệu quả thực tế với hơn 3.000 đơn vị đang được duy trì hoạt động trong các đơn vị Ukraine. Công ty cũng đã thiết lập được một năng lực sản xuất ổn định, đạt mức xuất xưởng trên 300 sản phẩm mỗi tháng – một con số mà nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghệ quốc phòng tại phương Tây hiện vẫn đang nỗ lực phấn đấu để đạt tới.
Bước tiến về công nghệ điều khiển và mạng lưới liên hợp Không chỉ dừng lại ở việc hoạt động như những cỗ máy đơn lẻ, chương trình hợp tác mới sẽ nâng cấp khả năng của TerMIT bằng việc tích hợp chúng vào hệ sinh thái quản lý MOSAIC UXS do Quantum Systems phát triển. Đây là một hệ thống điều khiển thế hệ mới, cho phép đồng bộ hóa các thiết bị không người lái hoạt động trên cả ba môi trường: trên không, trên bộ và trên biển vào một mạng lưới trung tâm duy nhất.
Thông qua giao thức MOSAIC, các robot mặt đất TerMIT có khả năng giao tiếp và chia sẻ dữ liệu theo thời gian thực với các thiết bị trinh sát trên không hoặc các đơn vị hậu cần khác. Sự tích hợp này đánh dấu một bước tiến công nghệ vượt bậc so với các thế hệ robot điều khiển từ xa truyền thống vốn chỉ phụ thuộc vào các liên kết vô tuyến đơn giản và dễ bị gián đoạn. Việc hình thành một mạng lưới liên hợp giúp tối ưu hóa khả năng nhận thức tình huống, cho phép người điều khiển đưa ra các quyết định chính xác hơn và giảm thiểu tối đa rủi ro về sinh mạng cho các đơn vị làm nhiệm vụ.
Giải bài toán năng lực sản xuất công nghiệp phương Tây Sự ra đời của Quantum Tencore Industries là một phần trong sáng kiến chiến lược mang tên “Xây dựng cùng Ukraine” do Quantum Systems khởi xướng, tiếp nối thành công của liên doanh Quantum Frontline Industries chuyên về thiết bị bay không người lái trước đó. Dưới góc độ quản trị vĩ mô, mô hình hợp tác này đang giải quyết một trong những nút thắt lớn nhất của các quốc gia phương Tây kể từ khi xung đột bùng nổ vào năm 2022: khoảng cách chênh lệch giữa các cam kết viện trợ chính trị và năng lực sản xuất thực tế của nền công nghiệp quốc phòng.
Thay vì chỉ thực hiện các giao dịch mua sắm thương mại đơn thuần hoặc chuyển giao các thiết bị có sẵn trong kho dự trữ, Đức đang thực hiện một chiến lược chuyển giao sâu rộng hơn. Việc đưa các bản thiết kế đã được kiểm chứng tính hiệu quả tại Ukraine vào tích hợp với quy trình quản lý chất lượng và dây chuyền sản xuất công nghiệp quy mô lớn của Đức được kỳ vọng sẽ tạo ra một chuỗi cung ứng bền vững. Nếu thành công, thỏa thuận 2.000 robot này sẽ không chỉ thay đổi phương thức hỗ trợ hậu cần tại khu vực Đông Âu, mà còn định hình lại mô hình phát triển thiết bị tự hành cho toàn bộ cấu trúc an ninh hiện đại của lục địa già trong những thập kỷ tiếp theo.
