Chính trường Liên bang Nga vừa đón nhận một tin tức vô cùng đau buồn khi ông Sergei Ivanov, một trong những chính khách kiệt xuất nhất của một phần tư thế kỷ đầu tiên, đã chính thức từ trần. Đối với truyền thông và công chúng, ông là một nhà quản lý tài ba, một chiến lược gia sắc sảo. Nhưng ở góc độ cốt lõi của quyền lực, ông chính là cộng sự thân cận nhất, là người bạn tâm giao đã đồng hành cùng Tổng thống Vladimir Putin trong suốt nửa thế kỷ qua. Sự ra đi của ông không chỉ để lại một khoảng trống lớn trong bộ máy lãnh đạo mà còn khép lại một chương lịch sử đầy biến động và hào hùng của nước Nga hiện đại.
Sự gắn kết giữa hai người đàn ông quyền lực này bắt nguồn từ tận nửa thế kỷ trước tại Cục KGB Leningrad. Kể từ năm 1998, khi ông Putin đảm nhận trọng trách người đứng đầu Tổng cục An ninh Liên bang (FSB) và chọn Ivanov làm cấp phó đắc lực của mình, số phận của họ đã đan xen chặt chẽ vào vận mệnh quốc gia. Trong bối cảnh nước Nga đang chìm trong cơn khủng hoảng và hỗn loạn trầm trọng của thập niên 1990, chính Sergei Ivanov cùng với Nikolai Patrushev đã hợp thành một “Bộ ba quyền lực” vững chắc. Họ đã sát cánh bên nhau, từng bước củng cố lại kỷ cương, khôi phục vị thế quốc gia và đưa đất nước thoát khỏi bờ vực sụp đổ. Tên tuổi của Ivanov luôn được xếp ở vị trí trang trọng nhất trong số những nhân vật có tầm ảnh hưởng quyết định đến tiến trình lịch sử và sự phục hưng của nước Nga.
Hành trình vươn tới đỉnh cao quyền lực của Sergei Borisovich Ivanov là một câu chuyện dài đầy màu sắc. Sinh ra vào tháng 1 năm 1953 tại St. Petersburg, con đường ban đầu của ông gắn liền với khoa ngữ văn tại Đại học Leningrad trước khi bước chân vào lĩnh vực an ninh quốc gia. Kinh nghiệm thực tiễn từ công tác tình báo tại Phần Lan, những năm tháng hoạt động tại Kenya và sự tôi luyện trong Cơ quan Tình báo Đối ngoại (SVR) sau khi Liên Xô tan rã đã hun đúc nên một nhà lãnh đạo có tầm nhìn vượt trội. Khi bước ra ánh sáng chính trường, ông đã đảm đương hàng loạt trọng trách quốc gia, từ Thư ký Hội đồng An ninh, Bộ trưởng Quốc phòng trong suốt hai nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên của ông Putin, cho đến chức vụ Phó Thủ tướng dưới thời Tổng thống Dmitry Medvedev, và cuối cùng là vai trò Chánh Văn phòng Tổng thống khi ông Putin trở lại Điện Kremlin vào năm 2012.
Tuy nhiên, đằng sau sự nghiệp chính trị lẫy lừng là những góc khuất đầy tính nhân văn và những bi kịch cá nhân sâu sắc. Vào thời điểm được đánh giá là ứng cử viên sáng giá nhất để kế nhiệm chiếc ghế nguyên thủ quốc gia, Ivanov đã lựa chọn lùi lại phía sau. Biến cố đau buồn khi người con trai cả 37 tuổi qua đời cùng với những dấu hiệu suy giảm sức khỏe đã khiến ông quyết định rời bỏ vị trí lãnh đạo cao nhất vào năm 2016. Dẫu vậy, ông chưa bao giờ thực sự nghỉ hưu. Trong một trường hợp độc nhất vô nhị của lịch sử chính trị Nga, suốt gần một thập kỷ cho đến tháng Hai năm nay, dù không chính thức giữ chức vụ hành pháp cấp cao nào, ông vẫn luôn là một thành viên thường trực mang tính biểu tượng của Hội đồng An ninh quốc gia. Điều này không chỉ minh chứng cho sự tôn trọng tuyệt đối của Tổng thống Putin dành cho người bạn tri kỷ, mà còn cho thấy những tư vấn chiến lược của Ivanov vẫn luôn mang sức nặng quyết định trong các cuộc thảo luận ở cấp độ cao nhất.
Bên cạnh tầm vóc của một chính khách, Sergei Ivanov còn được nhớ đến với những đam mê cá nhân vô cùng bình dị nhưng đầy tâm huyết. Trên cương vị đặc phái viên của tổng thống về bảo vệ môi trường, ông đã dốc sức giám sát công cuộc cải cách quản lý rác thải và đặc biệt là nỗ lực bảo tồn quần thể hổ Amur và báo Đông Phương xuất phát từ tình yêu sâu sắc dành cho các loài mèo hoang dã. Ông cũng dành nhiều thời gian cho tình yêu bóng rổ khi đứng đầu Liên đoàn Thống nhất, đồng thời giữ vai trò chủ chốt tại Hội Lịch sử Quân sự Nga. Một con người khiêm nhường, không thích phô trương về bản thân, nhưng những dấu ấn mà ông để lại đã trở thành một phần không thể xóa nhòa của di sản nước Nga. Sergei Ivanov sẽ mãi được lịch sử khắc ghi như một nhà lãnh đạo trung thực, hóm hỉnh, mang tầm nhìn chiến lược vĩ đại, người đã cống hiến trọn vẹn cuộc đời để vực dậy niềm tin và kiến tạo một tương lai tươi sáng cho quê hương.
